Người đàn ông 35 tuổi đối diện nguy cơ lọc máu dù suốt hai năm ăn uống “lành mạnh”

Không rượu bia, không thuốc lá, hạn chế ăn mặn và luôn cẩn thận trong từng bữa ăn, một người đàn ông 35 tuổi vẫn nhận được cảnh báo về nguy cơ lọc máu. Từ lần tái khám ấy, anh mới nhận ra những thói quen mình tin là tốt cần được điều chỉnh theo tình trạng thận.

Lời cảnh báo khiến anh lạnh sống lưng

“Tôi từng nghĩ mình đang bảo vệ thận bằng nước ép trái cây và gạo lứt. Đến khi bác sĩ cảnh báo nguy cơ lọc máu, tôi mới giật mình nhìn lại từng bữa ăn”, người đàn ông chia sẻ.

Ở tuổi 35, anh đã có hai năm sống với chẩn đoán suy giảm chức năng thận. Trong khoảng thời gian đó, anh luôn tin mình kiểm soát bệnh khá tốt.

Anh không uống rượu bia, không hút thuốc và hạn chế ăn mặn. Việc ăn uống được chú ý mỗi ngày, với mong muốn giữ gìn sức khỏe và bảo vệ phần chức năng thận còn lại.

Nhưng trong một lần tái khám gần đây, kết quả xét nghiệm khiến anh không thể tiếp tục yên tâm.

Theo lời anh kể, bác sĩ nhìn kết quả rồi giải thích:

“Creatinin của anh đang tăng, mức lọc cầu thận giảm và kali máu cũng cao hơn bình thường. Nếu chức năng thận tiếp tục suy giảm hoặc các rối loạn này không kiểm soát được, anh có thể phải đối mặt với nguy cơ lọc máu.”

Nghe đến hai chữ “lọc máu”, anh lạnh sống lưng.

“Tôi đã cố gắng giữ gìn như vậy. Tại sao chức năng thận vẫn xấu đi?”, anh nhớ lại câu hỏi cứ lặp đi lặp lại trong đầu mình.

Những thói quen tưởng tốt cần được nhìn lại

Sau khi được bác sĩ phân tích kỹ hơn, anh bắt đầu rà soát chế độ ăn đã duy trì suốt hai năm.

Anh thường xuyên uống nước ép trái cây vì cho rằng đó là cách bổ sung vitamin tốt cho sức khỏe. Tuy nhiên, khi chức năng thận giảm và kali máu cao, một số loại nước ép cùng lượng uống mỗi ngày có thể không phù hợp.

Anh thay hoàn toàn cơm trắng bằng gạo lứt, tin rằng lựa chọn này luôn tốt hơn. Điều anh chưa tính đến là gạo lứt thường chứa nhiều kali và phospho hơn cơm trắng; việc sử dụng cần cân nhắc khẩu phần và tình trạng cụ thể.

Sữa hạt và nước đậu cũng xuất hiện thường xuyên trong thực đơn. Tùy nguyên liệu, cách chế biến và lượng dùng, những thức uống này có thể làm tăng tổng lượng kali, phospho và chất lỏng trong ngày.

Trong khi đó, anh lại kiêng gần hết thịt cá vì lo ăn đạm sẽ làm thận “vất vả”. Việc cắt giảm quá mức khiến anh có nguy cơ không đáp ứng đủ nhu cầu dinh dưỡng, mất cơ và mệt mỏi.

Anh còn cố uống thật nhiều nước với suy nghĩ có thể “rửa thận”. Nhưng nếu khả năng đào thải nước đã kém, uống quá nhu cầu có thể dẫn đến quá tải dịch.

“Mọi việc tôi làm đều vì muốn bảo vệ thận. Tôi chỉ không biết rằng chế độ ăn phải dựa vào giai đoạn bệnh, lượng nước tiểu và kết quả xét nghiệm”, anh nói.

Anh dần hiểu rằng không thể chỉ nhìn vào tên một loại thực phẩm rồi kết luận nó tốt hay xấu cho tất cả người bệnh thận. Lượng ăn, cách chế biến và tình trạng của từng người đều cần được xem xét.

Một đêm mất ngủ và những tháng tìm kiếm trong bế tắc

Buổi tối sau lần tái khám, anh không tài nào ngủ được.

Trong đầu anh hiện lên viễn cảnh phải nằm hàng giờ bên máy chạy thận, tuần ba buổi, cuộc sống gia đình bị xáo trộn và vợ con phải thay nhau chăm sóc.

“Tôi sợ mình sẽ trở thành gánh nặng cho gia đình. Chưa bao giờ tôi thấy sợ và ân hận đến vậy”, anh kể.

Anh bắt đầu tìm kiếm thông tin ở khắp nơi, từ báo chí, mạng xã hội đến các hội nhóm bệnh nhân. Nhưng càng đọc, anh càng rối.

Có nơi khuyên kiêng hoàn toàn thịt cá. Có chỗ cho rằng chỉ nên ăn rau và cơm gạo lứt. Người bảo phải uống thật nhiều nước; người khác lại khuyên uống nước ép, nước dừa hoặc sữa hạt mỗi ngày để “bổ thận”.

Những lời khuyên trái ngược khiến anh không biết nên tin vào đâu.

Có tháng, anh kiên trì làm theo một thực đơn tìm được trên mạng. Thế nhưng cơ thể ngày càng mệt, ăn uống kém và các chỉ số vẫn không cải thiện như mong đợi.

“Tôi thực sự rơi vào tuyệt vọng. Mỗi ngày đều cố gắng, nhưng lại không biết mình đang làm đúng hay sai”, anh chia sẻ.

Cuộc trò chuyện trong phòng chờ bệnh viện

Bước ngoặt đến vào một buổi sáng anh tới bệnh viện lấy thuốc.

Trong lúc ngồi chờ, anh vô tình nghe hai người đàn ông bên cạnh trao đổi về chế độ ăn cho người bệnh thận.

Một người kể rằng trước đây cũng từng lên mạng tìm đủ loại thực đơn, nhưng càng đọc càng hoang mang. Sau khi đọc một cuốn sách về dinh dưỡng, người này hiểu rõ hơn vì sao cần điều chỉnh đạm, kali, phospho và lượng nước theo từng tình trạng.

Người ấy cũng chia sẻ rằng tình trạng của mình ổn định hơn trong quá trình điều trị và điều chỉnh bữa ăn với sự tham khảo từ cuốn sách.

Câu chuyện khiến anh chú ý.

Sau nhiều tháng loay hoay giữa những lời khuyên trái ngược, lần đầu tiên anh cảm thấy có một hướng đi rõ ràng hơn. Cuốn sách được nhắc đến là “Liệu Pháp Dinh Dưỡng Cho Mọi Loại Bệnh” của BS. Vũ Trọng Hùng.

Về nhà, anh lập tức tìm mua.

“Tôi không mua vì tin tuyệt đối rằng một cuốn sách sẽ giải quyết được bệnh. Lúc ấy, tôi quá bế tắc và muốn hiểu mình nên ăn uống thế nào”, anh nhớ lại.

Từ kiêng theo cảm tính đến hiểu từng bữa ăn

Theo chia sẻ của anh, điều khiến cuốn sách hữu ích là cách trình bày rõ ràng, dễ hiểu, có phần riêng dành cho bệnh thận.

Các nguyên tắc về đạm, kali, phospho, natri và lượng nước giúp anh nhìn lại những thói quen trước đây. Những gợi ý về nhóm thực phẩm nên ưu tiên, nhóm cần lưu ý và thực đơn mẫu theo tuần cũng giúp việc chuẩn bị bữa ăn bớt lúng túng.

“Trước đây, tôi chỉ hỏi món này có tốt cho thận không. Sau đó, tôi hiểu mình còn phải hỏi ăn bao nhiêu, có phù hợp với kết quả xét nghiệm hiện tại không”, anh nói.

Điều anh tâm đắc nhất là không còn mặc định người bệnh thận phải kiêng hết mọi thứ.

Cùng một món ăn, người này có thể sử dụng trong khẩu phần phù hợp, trong khi người khác cần hạn chế. Thực đơn tham khảo cũng cần được điều chỉnh theo tình trạng và hướng dẫn của người điều trị.

Anh bắt đầu thay đổi từng bữa ăn, đồng thời tiếp tục dùng thuốc và tái khám theo chỉ định.

Anh không còn uống nước ép tùy ý, không mặc định gạo lứt luôn tốt hơn cơm trắng, không tự ý cắt bỏ hoàn toàn thịt cá và không ép mình uống thật nhiều nước.

Những mẹo “thải độc thận” trên mạng cũng không còn là thứ anh vội vàng làm theo.

Điều anh muốn nhắn gửi sau lần cảnh báo

Sau một thời gian điều chỉnh chế độ ăn cùng với việc tiếp tục điều trị, anh cho biết cơ thể bớt mệt, ăn ngon hơn và tình trạng phù được cải thiện.

Trong lần tái khám tiếp theo, các chỉ số được bác sĩ đánh giá ổn định hơn. Anh cảm thấy nhẹ nhõm, ngủ ngon hơn và tinh thần cũng thoải mái hơn.

Với anh, thay đổi lớn nhất là hiểu rõ hơn cách chăm sóc bản thân, thay vì mỗi ngày đều lo lắng không biết bữa ăn của mình có phù hợp hay không.

Anh cũng hiểu rằng sự ổn định ấy diễn ra trong quá trình kết hợp điều trị, tái khám và điều chỉnh sinh hoạt; không thể quy toàn bộ kết quả cho một cuốn sách hay một thay đổi riêng lẻ.

“Tôi kể lại câu chuyện này vì không muốn người khác loay hoay như mình. Đừng nghĩ ăn uống ‘lành mạnh’ theo cách chung chung là đủ. Khi đã có bệnh thận, mình cần biết tình trạng hiện tại và hiểu vì sao phải điều chỉnh từng bữa ăn”, anh chia sẻ.

Câu chuyện của anh cho thấy một khoảng trống dễ gặp trong việc chăm sóc người bệnh: có ý thức giữ gìn sức khỏe, nhưng thiếu hướng dẫn phù hợp để thực hiện.

Nước ép, gạo lứt hay sữa hạt không phải thực phẩm mà mọi người bệnh thận đều phải tránh. Điều cần thiết là lựa chọn loại, lượng dùng và khẩu phần phù hợp với giai đoạn bệnh, kết quả xét nghiệm và chỉ định điều trị.

Nếu bạn muốn tìm hiểu kỹ hơn về chế độ dinh dưỡng cho người bệnh thận hoặc các bệnh khác, cuốn “Liệu Pháp Dinh Dưỡng Cho Mọi Loại Bệnh” có thể là tài liệu tham khảo giúp bạn hiểu rõ hơn cách lựa chọn thực phẩm và xây dựng bữa ăn phù hợp với tình trạng sức khỏe.

Bấm vào nút "XEM NỘI DUNG SÁCH" bên dưới để xem nội dung cuốn sách, quà tặng và hướng dẫn đi kèm.